Sud pravde Evropske unije (CJEU) potvrdio je odluku kojom je kompaniji Google izrečena novčana kazna od 750.000 evra zbog reklamiranja onlajn kockanja putem platforme YouTube. Presuda predstavlja značajan korak u definisanju odgovornosti velikih tehnoloških kompanija za sadržaj koji objavljuju njihovi poslovni partneri.
Sud je zaključio da platforma može snositi odgovornost kada nije samo pasivni posrednik, već aktivno učestvuje u komercijalnom odnosu sa autorima sadržaja.
Kazna izrečena zbog promotivnih video-snimaka
Italijanski regulator za komunikacije izrekao je Google-u kaznu još 2022. godine, nakon što je utvrđeno da su na YouTube-u objavljeni video-snimci koji promovišu usluge onlajn kockanja.
Sporni sadržaj objavio je kreator koji je imao komercijalni ugovor sa Google-om, što je bio ključni razlog zbog kojeg su italijanske vlasti smatrale da kompanija ne može izbjeći odgovornost.
Google je osporio odluku, pozivajući se na evropska pravila koja internet platformama pružaju određenu zaštitu od odgovornosti za sadržaj koji objavljuju treće strane.
Sud: Google nije bio neutralni posrednik
Sud u Luksemburgu odbacio je argumente kompanije, naglašavajući da izuzeće od odgovornosti važi samo za platforme koje djeluju kao neutralni posrednici, odnosno koje automatski i pasivno prenose ili pohranjuju sadržaj bez uređivačke uloge ili kontrole.
Sudije su istakle da se situacija mijenja kada platforma, radi sklapanja komercijalnog partnerstva, analizira sadržaj kanala, njegove najgledanije ili najnovije video-snimke, kao i prateće metapodatke.
Takvim postupcima, prema mišljenju suda, kompanija više nije samo tehnički posrednik, već aktivno učestvuje u procesu odabira i saradnje sa autorima sadržaja.
Važan presedan za digitalne platforme
Odluka bi mogla imati dalekosežne posljedice za velike tehnološke kompanije poput Google-a, Mete, TikToka ili drugih platformi koje ostvaruju partnerske programe sa kreatorima sadržaja.
Presuda potvrđuje da poslovni odnos između platforme i autora može predstavljati osnov za utvrđivanje odgovornosti u slučajevima kada se promoviše sadržaj koji krši nacionalne ili evropske propise.
Pravni stručnjaci smatraju da bi ovakvo tumačenje moglo uticati na način na koji platforme provjeravaju sadržaj svojih partnera, posebno u oblastima poput:
- onlajn kockanja,
- finansijskih usluga,
- zdravstvenih savjeta,
- reklamiranja proizvoda sa zakonskim ograničenjima.
Šta slijedi nakon presude?
Iako je Sud pravde Evropske unije dao konačno pravno tumačenje evropskog zakonodavstva, sam spor još nije u potpunosti završen.
Predmet će sada biti vraćen nadležnom sudu u Italiji, koji će donijeti konačnu odluku u skladu sa smjernicama evropskog suda.
Stroža pravila za velike tehnološke kompanije
Ova presuda dolazi u trenutku kada Evropska unija sve intenzivnije pooštrava regulaciju digitalnih platformi kroz propise poput Digital Services Acta (DSA) i Digital Markets Acta (DMA). Cilj novih pravila jeste povećanje odgovornosti velikih tehnoloških kompanija za sadržaj, oglašavanje i zaštitu korisnika na internetu.
Presuda protiv Google-a dodatno potvrđuje da platforme koje ostvaruju direktnu komercijalnu saradnju sa autorima sadržaja mogu snositi pravne posljedice ukoliko takav sadržaj krši važeće zakone, čak i kada ga nisu same kreirale.
